Психологтың жанында өзіңізді жайлы сезінетініңізді қалай түсінуге болады?

Кейде біз психологқа маманды ұзақ таңдап жүргендіктен емес, белгілі бір психологты ұсынған ұйымға жүгінгендіктен барамыз. Мұндай жағдайда: «Бұл маманның маған сай келетінін қалай түсінуге болады?» деген сұрақ туындауы мүмкін.

Бірден толық сенім артып, өзіңіз туралы бәрін айтып беру міндетті емес. Алғашқы кездесуде ыңғайсыздық, алаңдаушылық немесе сенімсіздік сезіну қалыпты жағдай. Ең маңыздысы — уақыт өте келе өз сезімдеріңіз туралы айту жеңілдей ме және маманның жанында өзіңізді еркін сезіне аласыз ба, соған назар аудару.

Мысалы, алғашқы кеңес кезінде клиент қысқа жауап беріп, жеке сұрақтарға сақтықпен қарайды. Ал келесі кездесулерде ол ойын толығырақ жеткізе алатынын, сұрақтар қоятынын, психологпен келіспейтінін және өзіне не ұнамайтынын айта алатынын байқайды. Біртіндеп: «Мұнда мені тыңдайды, өз ойымды ашық айта аламын» деген сезім пайда болады.

Психологтың сіздің жағдайыңызды шынымен түсінуге тырысатыны да маңызды. Сіз сұрақ қоя аласыз ба, келіспей немесе жағдайды басқаша көретініңізді айта аласыз ба? Кеңес беру — маман сіз үшін қалай әрекет ету керектігін шешетін жағдай емес.

Өз шекараларыңызға да назар аударыңыз. Егер әзірге дайын болмасаңыз, сұраққа жауап бермеуге, белгілі бір әдістің не үшін қолданылатынын түсіндіруді сұрауға немесе өзіңізге бір нәрсенің жағымсыз екенін айтуға құқығыңыз бар. Маманның мұндай жағдайға сабырмен және құрметпен қарауы маңызды.

Психологтар әртүрлі тәсілдермен жұмыс істей алады: біреуге көбірек сөйлесу ыңғайлы болса, екіншісіне нақты жағдайларды талдау, ал тағы біреуге сезімдер мен ішкі күйге көбірек көңіл бөлу маңызды болуы мүмкін. Мұнда бір ғана дұрыс формат жоқ. Ең бастысы — өзара әрекеттесу тәсілі сіздің сұранысыңызбен жұмыс істеуге көмектесуі керек.

Егер кеңес беру барысында бір нәрсе сізге сәйкес келмесе, оны ашық айтуға болады: «Мұндай сұрақтарға жауап беру маған қиын», «Қазір мұны не үшін жасап жатқанымызды түсінбей тұрмын» немесе «Меніңше, біз негізгі сұранысымнан алыстап барамыз». Мұндай кері байланыс — психологиялық жұмыстың қалыпты бөлігі.

Бірнеше кеңес беру сессиясында адам психологқа жүгінген барлық мәселесін шеше алмауы мүмкін. Дегенмен осы уақыттың өзінде маманның жанында өзіңізді қалай сезінетініңізді байқауға болады: сенім арта аласыз ба, маңызды нәрселер туралы сөйлесе аласыз ба, сұрақ қойып, өз қалпыңызда қала аласыз ба?

Тіпті мамандарды таңдау мүмкіндігі шектеулі және кездесулер саны аз ұйымға жүгінсеңіз де, өз сезімдеріңіз маңызды болып қала береді. Егер бір нәрсе сізге сәйкес келмесе, бұл туралы психологқа айтуға болады. Кейде дәл осындай кері байланыс кеңес беруді сіз үшін жайлы әрі пайдалы етуге көмектеседі.

Психологиялық кеңес беру — бірлескен жұмыс. Бірден өзіңізді толықтай жайлы сезіну міндетті емес. Бірақ жұмыс барысында қауіпсіздік, құрмет және сізді тыңдайтынын сезіну маңызды.