Классика – ескірмейтін тренд

Классикалық әдебиет – уақыт шаңына көміліп қалмай, ғасырлар өтсе де өзектілігін жоғалтпаған рухани қазына. Бүгін біз кітап сөресінде тұрған кейіпкерлердің тек әдеби образ ғана емес, өз ішімізде өмір сүріп жатқан бейнелер екенін талдап көреміз.
Әрекетсіздік феномені: «Обломов» бейнесі
Иван Гончаровтың «Обломов» романы жарық көрген кезде қоғамда үлкен пікірталас туғызды. Себебі Обломов – жаман адам емес, керісінше, жүрегі таза, тәрбиелі жан. Алайда оның басты трагедиясы – әрекетсіздік.
Ол әлемді өзгерту туралы ойлайды, бірақ қарапайым істерді кейінге қалдырады. Оның диваннан тұрмауы – тұтас бір өмірлік ұстанымға айналған.
Абай іліміндегі ұқсас дерт
Осы мәселе қазақ ойшылы Абай Құнанбайұлының қара сөздерінде де терең қозғалады. Ол адам бойындағы «еріншектік», «бекер мал шашпақ» және «талапсыздық» секілді мінездерді қатты сынға алады.
Орыс әдебиетіндегі «обломовшылдық» пен Абай сынаған «талапсыздық» – мәні жағынан өте ұқсас ұғымдар.
Қазіргі заманның Обломовтары
Бүгінгі Обломовтар халат кимейді. Олар заманауи кеңселерде, коворкингтерде отыруы мүмкін. Стартап, инвестиция, криптовалюта туралы көп айтады. Бірақ нақты іске келгенде нәтиже жиі болмай жатады.
Яғни сыртқы форма өзгергенімен, ішкі әрекетсіздік сақталып отыр.
Абайдың шешімі: «Толық адам» концепциясы
Абай тек мәселені көрсетіп қана қойған жоқ, сонымен қатар оның шешімін де ұсынды. Ол – «Толық адам» ілімі.
Егер адамда ақыл бар, бірақ оны жүзеге асыратын қайрат болмаса – ол толық емес. Абайша ойлап, Шәкәрімше ізденіп, нақты әрекет жасайтын тұлға қалыптастыру – басты мақсат.
Қорытынды
Кемелдік тек кітап оқумен немесе білім жинаумен өлшенбейді. Ол – алған білімді іске асырып, қоғам игілігіне жарата білу.
Әр адамның ішінде «Обломов» та, «Абайдың талабы» да бар. Бірі – ерінуге итермелейді, екіншісі – әрекетке шақырады.
Таңдау өз қолымызда: диванда қалу ма, әлде тұлға болып қалыптасу ма?